Giải quyết tranh chấp khi hàng hoá không phù hợp với hợp đồng đòi hỏi việc áp dụng các biện pháp pháp lý theo quy định của Luật Thương mại 2005. Tranh chấp này phát sinh khi bên bán không giao hàng theo đúng chất lượng, mục đích sử dụng… theo thỏa thuận trong hợp đồng. Các bên có thể giải quyết tranh chấp thông qua đàm phán, hòa giải hoặc khởi kiện tại tòa án tùy theo mức độ vi phạm và thiệt hại. Bài viết này sẽ hướng dẫn chi tiết các phương thức giải quyết tranh chấp hiệu quả.
1. Quy định về hàng hoá không phù hợp với hợp đồng theo Luật Thương mại 2005
Theo khoản 1 Điều 39 Luật Thương mại 2005 thì trường hợp hợp đồng không có quy định cụ thể thì hàng hoá được coi là không phù hợp với hợp đồng khi hàng hoá đó thuộc một trong các trường hợp sau đây:
- Không phù hợp với mục đích sử dụng thông thường của các hàng hoá cùng chủng loại;
- Không phù hợp với bất kỳ mục đích cụ thể nào mà bên mua đã cho bên bán biết hoặc bên bán phải biết vào thời điểm giao kết hợp đồng;
- Không bảo đảm chất lượng như chất lượng của mẫu hàng hoá mà bên bán đã giao cho bên mua;
- Không được bảo quản, đóng gói theo cách thức thông thường đối với loại hàng hoá đó hoặc không theo cách thức thích hợp để bảo quản hàng hoá trong trường hợp không có cách thức bảo quản thông thường.
Bên mua có quyền từ chối nhận hàng nếu hàng hoá không phù hợp với hợp đồng theo quy định tại khoản 1 Điều 39 Luật Thương mại 2005
2. Trách nhiệm đối với hàng hoá không phù hợp với hợp đồng
Theo Điều 40 Luật Thương mại thì trừ trường hợp các bên có thoả thuận khác, trách nhiệm đối với hàng hóa không phù hợp với hợp đồng được quy định như sau:
- Bên bán không chịu trách nhiệm về bất kỳ khiếm khuyết nào của hàng hoá nếu vào thời điểm giao kết hợp đồng bên mua đã biết hoặc phải biết về những khiếm khuyết đó;
- Trừ trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, trong thời hạn khiếu nại theo quy định của Luật này, bên bán phải chịu trách nhiệm về bất kỳ khiếm khuyết nào của hàng hoá đã có trước thời điểm chuyển rủi ro cho bên mua, kể cả trường hợp khiếm khuyết đó được phát hiện sau thời điểm chuyển rủi ro;
- Bên bán phải chịu trách nhiệm về khiếm khuyết của hàng hóa phát sinh sau thời điểm chuyển rủi ro nếu khiếm khuyết đó do bên bán vi phạm hợp đồng
3.Các phương thức giải quyết tranh chấp hàng hoá không phù hợp với hợp đồng
Giải quyết tranh chấp hàng hoá không phù hợp với hợp đồng có thể được thực hiện thông qua nhiều phương thức khác nhau tùy theo mức độ phức tạp và ý muốn của các bên. Đàm phán trực tiếp giữa các bên là phương thức đầu tiên và hiệu quả nhất để xử lý tranh chấp giao hàng một cách nhanh chóng. Hòa giải tại tòa án hoặc trung tâm hòa giải thương mại cung cấp giải pháp trung gian với sự hỗ trợ của bên thứ ba trung lập.
Trường hợp các bên không thể tiến hành thương lượng thì các bên có thể khởi kiện tại trung tâm trọng tài hoặc tòa án. Tuy nhiên cần lưu ý đến các điều kiện để thực hiện thủ tục khởi kiện tại trung tâm hoặc tòa án, tránh trường hợp bị trả lại đơn kiện
3.1.Đàm phán trực tiếp
Đàm phán trực tiếp là phương thức đơn giản và tiết kiệm chi phí nhất để giải quyết tranh chấp hàng hoá không phù hợp với hợp đồng. Các bên có thể thảo luận về nguyên nhân vi phạm mức độ thiệt hại và phương án khắc phục phù hợp. Quá trình đàm phán thường bao gồm việc xác định trách nhiệm, tính toán thiệt hại và thỏa thuận về bồi thường hoặc thực hiện lại nghĩa vụ.
3.2.Hòa giải
Hòa giải được tiến hành tại tòa án hoặc các tổ chức hòa giải thương mại với sự tham gia của hòa giải viên. Hòa giải viên sẽ hỗ trợ các bên tìm ra giải pháp thỏa thuận chung mà không đưa ra quyết định ràng buộc. Phương thức này giúp duy trì mối quan hệ thương mại và đạt được kết quả nhanh chóng với chi phí hợp lý.
3.3.Trọng tài thương mại
Thủ tục này được áp dụng khi các bên có thỏa thuận trọng tài. Trọng tài viên sẽ xem xét chứng cứ, nghe ý kiến các bên và đưa ra phán quyết có tính ràng buộc. Giải quyết tranh chấp giao hàng qua trọng tài có tính chuyên nghiệp cao và thời gian giải quyết tương đối nhanh so với tòa án.
Trọng tài viên có chuyên môn sâu về luật thương mại và kinh nghiệm xử lý các vụ việc tương tự, đảm bảo quyết định có tính chuyên nghiệp cao. Phán quyết trọng tài có hiệu lực pháp lý tương đương bản án của tòa án và được thi hành theo quy định của pháp luật. Thời gian giải quyết trọng tài thường ngắn hơn so với kiện tụng tại tòa án.
Tuy nhiên, khi muốn giải quyết tranh chấp thông qua Trọng tài thì cần lưu ý đến Điều kiện giải quyết tranh chấp bằng Trọng tài được quy định tại Điều 5 Luật Trọng tài Thương mại 2010. Các bên phải có thỏa thuận trọng tài trong hợp đồng hoặc thỏa thuận riêng để áp dụng phương thức này.
3.4.Tòa án
Tòa án nhân dân có thẩm quyền giải quyết tranh chấp hàng hóa không phù hợp theo hợp đồng theo quy định của khoản 1 Điều 30 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015. Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 quy định hồ sơ và thủ tục khởi kiện. Bản án của tòa án có hiệu lực pháp lý cao nhất và được nhà nước bảo đảm thi hành.
Thẩm quyền giải quyết tranh chấp được xác định theo cấp và lãnh thổ. Từ ngày 01/7/2025, Tòa án nhân dân khu vực có thẩm quyền giải quyết các tranh chấp hợp đồng.
Quy trình tại tòa án bao gồm các giai đoạn từ tiếp nhận đơn khởi kiện đến ra bản án. Thời gian giải quyết vụ việc dân sự thường từ 06 tháng đến vài năm tùy theo tính chất phức tạp. Chi phí tòa án gồm án phí tòa án và các chi phí liên quan đến tố tụng.
4. Dịch vụ luật sư khởi kiện giải quyết tranh chấp do hàng hóa không phù hợp với hợp đồng
Luật sư chuyên ngành thương mại đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ Quý khách giải quyết tranh chấp một cách hiệu quả và chuyên nghiệp.
Các nhiệm vụ luật sư thực hiện cho khách hàng:
- Tư vấn pháp lý ban đầu: Phân tích hợp đồng, đánh giá tính chất vi phạm thời hạn giao hàng và khả năng thành công của vụ việc
- Đề xuất phương thức giải quyết tranh chấp giao hàng phù hợp từ đàm phán đến khởi kiện
- Soạn thảo đơn khiếu nại, yêu cầu bồi thường và các văn bản trao đổi với bên vi phạm
- Thu thập và hệ thống chứng cứ
- Đại diện đàm phán
- Hỗ trợ khách hàng trong quá trình hòa giải tại tòa án hoặc trung tâm hòa giải
- Chuẩn bị hồ sơ khởi kiện
- Đại diện tại phiên tòa
- Theo dõi thi hành án
Giải quyết tranh chấp khi hàng hóa không phù hợp với hợp đồng có thể được thực hiện thông qua đàm phán, hòa giải hoặc khởi kiện tòa án tùy theo mức độ vi phạm và thiệt hại. Luật LCP cam kết cung cấp dịch vụ tư vấn và đại diện chuyên nghiệp trong các tranh chấp giao hàng để đạt kết quả tối ưu cho khách hàng. Liên hệ Hotline: 0962275827 để được hỗ trợ tư vấn và giải quyết tranh chấp ngay hôm nay.
